Thứ 2, 26/08/2019
Đường dây nóng: 0327 216 216

Độc lạ canh chua nòng nọc

Phượng Hòa - Đời sống - 07/02/2019 08:00
Độc lạ canh chua nòng nọc
(khoahocdoisong.vn) - Ngoài canh đắng, bánh trứng kiến và thịt lợn muối chua, người Mường ở Thanh Hóa còn có món canh chua nòng nọc không kém phần bổ dưỡng, độc đáo và mới lạ.

Đúng như tên gọi, nguyên liệu chính là nòng nọc nấu với măng rừng. Nhưng nòng nọc này không phải tùy tiện bắt ở ruộng hay ở mương rãnh, mà phải vào khe suối nước chảy trong vắt đặt bẫy mới được.

Đi săn nòng nọc

Nhắc tới nòng nọc, có lẽ nhiều người phải lắc đầu với lý do nó không thể trở thành một món ăn. Tuy nhiên, từ xa xưa, bát canh chua nòng nọc đã là một đặc sản có nguồn gốc từ người Mường, người Thái và cả người Mông nữa.

Thực ra cái tên nòng nọc là gọi theo tiếng người Kinh, còn mỗi dân tộc lại có những cái tên khác nhau để đặt cho món ăn này. Người Thái gọi món nòng nọc là “khuộc lám”, người Mông gọi là “nông nốc”... Người Tày, người Dao cũng coi nòng nọc là đặc sản.

Người Mường ở Hòa Bình gọi nòng nọc là “bu bu”, trong khi người Mường ở Thanh Hóa lại gọi là “bâu bâu”. Trong đó, huyện Thạch Thành được xem là nơi nấu món canh này có hương vị nhất. Bởi nòng nọc ở đây được sinh ra từ những con ếch đá sống trong khe suối Vó Ấm, con suối trong và sạch nhất xứ Mường.

Ông Quách Minh Thượng ở xã Thành Minh cho biết: Suối Vó Ấm chảy qua thôn Luông bắt nguồn từ rừng Cúc Phương được xem là nơi săn nòng nọc lý tưởng. Thứ nước suối trong thấy đáy này chảy ra từ núi đá vôi, mùa đông nước ấm, mùa hè nước mát. Có lẽ chính vì vậy mà nòng nọc ở đây con nào con nấy đều to như ngón tay người.

Nhưng không phải thời gian nào cũng bắt được nòng nọc. Bởi loài ếch đá suối Vó Ấm sinh sản chủ yếu từ tháng 6 đến tháng 11 âm lịch. Lúc này, từ sáng tinh mơ hoặc chiều muộn, người dân lại hái lá khoắn và mang chiếc dậm cùng giỏ tre vào rừng bẫy. Khi chiếc dậm được thả xuống suối, người bắt sẽ đứng trên bờ khéo léo thả từng chiếc lá khoắn vào trong dậm và chờ đợi nòng nọc ra ăn mồi. Nòng nọc thường ẩn nấp trong các kẽ đá, lúc này đánh hơi thấy mùi lá khoắn sẽ kéo nhau vào trong dậm. Sau khoảng nửa tiếng, người bắt sẽ nâng dậm lên theo hướng ngược dòng nước chảy. Cứ thế lần lượt, mỗi mẻ nòng nọc cất lên lại được đổ vào chiếc giỏ tre treo bên hông.

Theo ông Thượng: “Nòng nọc ở Vó Ấm vừa to vừa sạch, đem về nấu canh măng ăn ngon hơn nhiều thứ thịt khác. Nhiều vị khách đến nhà tôi, ban đầu thì sợ nhưng khi đã dám ăn thì thành ra nghiện nòng nọc”.

 

Bát canh của người Mường

Cũng theo ông Thượng: “Chẳng biết từ bao giờ, người Mường đã có thói quen ăn nòng nọc. Từ đời tổ tiên, cha ông, đã ăn nòng nọc rồi. Ngày trước ruộng nương kém thu hoạch nên người dân phải tìm thức ăn cải thiện. Nòng nọc được chế biến thành cả chục món khác nhau như xào, rán, kho, nấu canh hay làm chả...

Người Mường ăn nòng nọc từ đời này qua đời khác. Cho tới tận bây giờ, kinh tế đổi mới, làng bản cũng thay đổi khác xưa, nhưng thói quen ăn nòng nọc vẫn được duy trì. Bởi bây giờ ăn nòng nọc không phải vì đói khổ, mà ăn để nhớ hương vị xưa, nhớ một đặc sản rừng núi”.

Đặc sản đãi thượng khách

Bằng đôi bàn tay khéo léo, các chị các mẹ người Mường có thể chế biến thành nhiều món ăn khác nhau như nòng nọc kho, nướng sả, xào ớt... Nhưng ngon nhất vẫn là nấu canh với măng rừng. Món này mang về dưới xuôi, cho dù đủ nguyên liệu thì cũng không  sánh được hương vị. Có lẽ chính vì vậy, canh nòng nọc chỉ được nấu mỗi khi nhà có khách quý ghé thăm.

Nòng nọc sau khi bắt về được rửa sạch, loại bỏ tạp chất rồi dùng mũi dao nhọn hoặc gai bưởi gẩy nhẹ vào bụng, toàn bộ phần lòng ruột của nòng nọc sẽ trôi ra ngoài. Lúc này, nòng nọc lại được đem rửa lại một lần nữa cho thật sạch, để ráo.

Măng rừng tươi được sơ chế cho bớt đắng. Hành mỡ phi thơm xào cùng măng và mẻ. Khi mùi măng thơm bốc lên, người nấu lại cho nước sôi vào nồi. Phải là nước sôi để giữ được đúng vị măng rừng và vị ngọt của nòng nọc. Khi nồi canh đã sôi trở lại, nòng nọc được thả vào rồi lại đợi sôi thêm lần nữa. Sau đó cho thêm lá hành, răm, mùi tàu rồi bắc ra khỏi bếp.

Chỉ nhìn bát canh nòng nọc nấu măng chua khói nghi ngút, vị giác của bạn đã được thức tỉnh. Nòng nọc trắng tinh, măng rừng vàng ươm cùng rau thơm xanh kết hợp hài hòa tạo nên món “bâu bâu” độc đáo.

 

Gắp một miếng nòng nọc, người khách lần đầu ăn sẽ thấy rờn rợn. Nhưng khi đã vào miệng, khách sẽ thấy vị ngọt thanh. Lại nếm thêm một miếng măng rừng, nhâm nhẩm đắng mà dư vị nơi cuống họng lại ngọt. Bát canh của người khách vơi đi lúc nào không biết. Vừa ăn canh chua nòng nọc, lại uống thêm ít rượu trắng do chính chủ nhà cất lấy, bữa cơm tối bên nếp nhà sàn sẽ là trải nghiệm khó quên.

Những ai chưa từng ăn nòng nọc, sẽ dễ nghiêng về quan điểm cho rằng đó là món ăn quái dị, man rợ. Nhưng, tôi đảm bảo rằng chỉ cần một lần nhắm mắt thưởng thức trong cái cảm giác sợ hãi; thì vị đậm đà ngọt dịu vừa chua lẫn ngọt của thịt nòng nọc hòa với măng rừng sẽ nhanh chóng biến đổi cái quan điểm cũ thành đồng tình với đặc sản.

Có lẽ ít có món ăn nào lại có tác dụng tác động đến tư tưởng con người nhanh và mạnh bằng canh chua nòng nọc. Trên mặt thìa múc canh của bạn, con nòng nọc có đuôi như đang ngoe nguẩy đón chào các thức gia vị rừng tinh túy tổng hòa đi vào cơ thể nó để hóa thành ếch trong tương lai.

Có ghê rợn gì đâu khi thịt ếch trắng và thơm như thịt gà đồng; thì thịt nòng nọc không chỉ trắng và thơm mà còn ngọt mềm đủ làm cho bất kỳ một kẻ nhát gan nào thành can đảm, biến một kẻ thủ cựu thành một người tân tiến trong lối nghĩ về ăn uống.

Trong tứ khoái của con người, thì ăn được xếp đứng đầu. Trong các món ăn đứng đầu thì có lẽ canh nòng nọc đủ điều kiện đại diện cho món canh. Người ta có món canh giải rượu, canh giải cảm, canh giải nóng giải lạnh... thì canh nòng nọc giải quyết tất cả các vấn đề mà các loại canh khác không giải được.

“Nòng nọc rất hợp với vị chua của măng rừng, tất cả nguyên liệu phải tươi. Đồng thời, muốn canh nòng nọc ngon phải tổng hòa gia vị mùi tàu, mẻ hành, mắc khén, hoa hồi... và phải có kinh nghiệm trong việc đun nấu để làm sao măng rừng chín nhừ, còn nòng nọc chín tới”.

Ông Quách Minh Thượng

 


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Xử lý gần 15.000 trường hợp vi phạm nồng độ cồn sau một tháng

Qua công tác kiểm tra, lực lượng Cảnh sát giao thông cả nước đã xử lý 14.756 trường hợp vi phạm nồng độ cồn và phát hiện 160 trường hợp tài xế sử dụng ma túy.

ĐH Đông Đô đã "qua mặt" Bộ GD&ĐT như thế nào?

(khoahocdoisong.vn) - Bộ GD&ĐT khẳng định không hề cấp phép cho ĐH Đông Đô được đào tạo văn bằng 2. Tuy nhiên, ĐH Đông Đô đã lợi dụng những kẽ hở để "qua mặt" Bộ, đào tạo văn bằng 2 không phép trong suốt nhiều năm.

Chương trình Vui khỏe mỗi ngày: “Một chương trình tư vấn sức khỏe vô cùng bổ ích và thiết thực!”

(khoahocdoisong.vn) - Đó là cảm nhận đầy trân trọng của bác Phạm Ngọc Diệu (64 tuổi, quận 1, TPHCM) dành cho Chương trình Vui khỏe mỗi ngày với chủ đề: “Bệnh lý Thoái hóa khớp gối & ký sinh trùng ở người cao tuổi” do Báo Khoa học & Đời sống phối hợp cùng Hệ thống Bệnh viện Sài Gòn ITO và Hội Người cao tuổi quận 1, TPHCM tổ chức ngày 23/8.

Vinh danh 74 công trình "Sách vàng sáng tạo Việt Nam"

(khoahocdoisong.vn) - Lễ công bố Sách vàng Sáng tạo Việt Nam năm 2019 đã diễn ra tại Hà Nội nhằm cổ vũ, tôn vinh và khẳng định sự trân trọng đối với các tổ chức, cá nhân tiêu biểu, có đóng góp hiệu quả trong hoạt động khoa học, công nghệ,

TT Trump nói hối tiếc, Nhà Trắng đính chính 'tiếc vì nhẹ tay với TQ'

Sau khi Tổng thống Trump nói ông hối tiếc khi thương chiến leo thang đến mức này, Nhà Trắng đính chính rằng tổng thống tiếc đã không tăng thuế cao hơn với Trung Quốc.

Công an Hà Nội truy nã Phó TGĐ công ty lừa đảo dự án nhà ở

Hưng đã đưa ra những thông tin gian dối về Dự án Khu biệt thự ở Hưng Yên qua đó chiếm đoạt tiền tỷ. Công an Hà Nội đang truy nã đối tượng này.

Nhổ nước bọt vào mặt an ninh hàng không Nội Bài vì bị ngăn chèo kéo khách

Bị ngăn chặn việc chèo kéo khách đi ôtô từ sân bay Nội Bài về Bắc Giang, một phụ nữ đã lăng mạ, nhổ nước bọt vào mặt nhân viên an ninh hàng không Nội Bài, rồi tiếp tục gọi chồng đến đe dọa nhân viên an ninh hàng không.

Mới nhất

Vinh danh 74 công trình "Sách vàng sáng tạo Việt Nam"

Thời sự - Mai Nguyễn - 06:12 26/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Lễ công bố Sách vàng Sáng tạo Việt Nam năm 2019 đã diễn ra tại Hà Nội nhằm cổ vũ, tôn vinh và khẳng định sự trân trọng đối với các tổ chức, cá nhân tiêu biểu, có đóng góp hiệu quả trong hoạt động khoa học, công nghệ,

ĐH Đông Đô đã "qua mặt" Bộ GD&ĐT như thế nào?

Giáo dục - Thanh Tuyền - 06:11 26/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Bộ GD&ĐT khẳng định không hề cấp phép cho ĐH Đông Đô được đào tạo văn bằng 2. Tuy nhiên, ĐH Đông Đô đã lợi dụng những kẽ hở để "qua mặt" Bộ, đào tạo văn bằng 2 không phép trong suốt nhiều năm.

Chương trình Vui khỏe mỗi ngày: “Một chương trình tư vấn sức khỏe vô cùng bổ ích và thiết thực!”

Khỏe - Hữu Thông - 06:10 26/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Đó là cảm nhận đầy trân trọng của bác Phạm Ngọc Diệu (64 tuổi, quận 1, TPHCM) dành cho Chương trình Vui khỏe mỗi ngày với chủ đề: “Bệnh lý Thoái hóa khớp gối & ký sinh trùng ở người cao tuổi” do Báo Khoa học & Đời sống phối hợp cùng Hệ thống Bệnh viện Sài Gòn ITO và Hội Người cao tuổi quận 1, TPHCM tổ chức ngày 23/8.

TT Trump nói hối tiếc, Nhà Trắng đính chính 'tiếc vì nhẹ tay với TQ'

Thời sự - Hà Lan - 20:56 25/08/2019
Sau khi Tổng thống Trump nói ông hối tiếc khi thương chiến leo thang đến mức này, Nhà Trắng đính chính rằng tổng thống tiếc đã không tăng thuế cao hơn với Trung Quốc.

Sinh viên lái Exciter uống rượu trước tai nạn làm 4 người chết

Nóng - Anh Thư - 20:52 25/08/2019
Theo lời khai của những người liên quan, nam sinh viên điều khiển xe Exciter đâm vào dải phân cách làm 4 người tử vong đã uống rượu khi dự sinh nhật.

Ăn nhạt người không khỏe

Bác sĩ của bạn - Khánh Thủy - 19:53 25/08/2019
(khoahocdoisong.vn) -Muối ăn (Natri) là một chất khoáng có tự nhiên trong hầu hết các loại thực phẩm. Theo khuyến cáo, nhu cầu muối ăn hàng ngày của một người chỉ là 2g, tức là tương đương với khoảng một thìa muối, cho tất cả những thức ăn được tiêu thụ hàng ngày.

Món ăn cho người dương khí hư

Khỏe - LY Nguyễn Văn Sáu - 19:52 25/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Người mắc dương khí hư thường chân tay lạnh, mệt mỏi, kém hưng phấn, có người đang mùa hè mà sợ lạnh, sợ gió.

Biến chứng thường gặp của u xơ tiền liệt tuyến

Khỏe - Thúy Nga - 19:51 25/08/2019
(khoahocdoisong.vn) - Ở tuổi 45 trở lên, khoảng 50% nam giới mắc bệnh u xơ tiền liệt tuyến. Tỷ lệ này tăng lên 70% ở tuổi 70 trở lên và hơn 90% ở tuổi trên 80. Bệnh tuy lành tính nhưng cũng gây nhiều biến chứng.

Xử lý gần 15.000 trường hợp vi phạm nồng độ cồn sau một tháng

Thời sự - Vân-Hải (TTXVN/Vietnam+) - 19:43 25/08/2019
Qua công tác kiểm tra, lực lượng Cảnh sát giao thông cả nước đã xử lý 14.756 trường hợp vi phạm nồng độ cồn và phát hiện 160 trường hợp tài xế sử dụng ma túy.

Trường ĐH Đông Đô đang chơi trò “mèo vờn chuột”?

Giáo dục - Nghiêm Huê - 18:41 25/08/2019
Thông báo với các học viên đang học ngành Luật Kinh tế văn bằng 2 và liên thông ở dưới Hải Phòng là ban giám hiệu nhà trường gồm 2 hiệu phó và 1 cô giáo xuống trả lời các câu hỏi của học viên. Thế nhưng thực chất, những người được trường ĐH Đông Đô cử xuống lại không có vai trò, chức năng như thông báo.

Cuộc đua hiếm có, đại gia ngoại bị tỷ phú Việt gạt 'ra rìa'

Doanh nghiệp - Duy Anh - 18:32 25/08/2019
Điểm nóng tuần qua là hàng loạt thông tin liên quan tới các hãng hàng không đang trong quá trình thành lập. Đứng sau các hãng này đều là các ông lớn như tỷ phú Vingroup, Thiên Minh, Vietravel...

Công an Hà Nội truy nã Phó TGĐ công ty lừa đảo dự án nhà ở

Pháp luật - PV - 18:30 25/08/2019
Hưng đã đưa ra những thông tin gian dối về Dự án Khu biệt thự ở Hưng Yên qua đó chiếm đoạt tiền tỷ. Công an Hà Nội đang truy nã đối tượng này.

Không kỷ luật cán bộ dùng xe công đi đám cưới con trưởng đoàn đại biểu Quốc hội

Thời sự - Khắc Tâm - 18:25 25/08/2019
Dù trước đó lãnh đạo tỉnh Sóc Trăng khẳng định sẽ xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân sử dụng xe công đi đám cưới con bà trưởng đoàn đại biểu Quốc hội, nhưng sau cùng đều kiểm điểm rút kinh nghiệm.

Nhổ nước bọt vào mặt an ninh hàng không Nội Bài vì bị ngăn chèo kéo khách

Thời sự - Tuấn Phùng - 18:16 25/08/2019
Bị ngăn chặn việc chèo kéo khách đi ôtô từ sân bay Nội Bài về Bắc Giang, một phụ nữ đã lăng mạ, nhổ nước bọt vào mặt nhân viên an ninh hàng không Nội Bài, rồi tiếp tục gọi chồng đến đe dọa nhân viên an ninh hàng không.

Xôn xao quanh chuyện '30.000 hoa đăng thả xuống vịnh Lan Hạ gây ô nhiễm'

Phản biện - Tiến Thắng - 18:13 25/08/2019
Trước ý kiến cho rằng thả hoa đăng xuống biển gây ô nhiễm môi trường và làm mất giá trị Phật giáo, thượng tọa Thích Tục Khang - trưởng ban tổ chức đại lễ Vu Lan tại Cát Bà - cho rằng những ý kiến đó chưa phản ánh hết sự việc diễn ra.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO