Chủ nhật, 16/12/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

Cánh cửa tri thức

Đoàn Tử Quang – thí sinh đặc biệt nhất lịch sử thi cử

Tìm hiểu lịch sử - 14/01/2018 22:16
Đoàn Tử Quang – thí sinh đặc biệt nhất lịch sử thi cử
Khoa thi Hương Nghệ An, năm Thành Thái thứ 12 (1900) có một thí sinh râu tóc bạc phơ, đó là Đoàn Tử Quang. Thí sinh này đã 82 tuổi vẫn đi thi và đậu cử nhân, là một sự kiện hi hữu trong làng khoa bảng Việt Nam…

Cụ Đoàn Tử Quang.

Chủ khảo kính phục thí sinh

Trường thi Hương Nghệ An được xây dựng từ đời Lê Thái Tông (1434 – 1442). Đến triều Nguyễn, kể từ khoa thi Đinh Mão – Gia Long 6 (1807) đến khoa thi Mậu Ngọ – Khải Định 3 (1918), trường thi Hương Nghệ An tổ chức được 42 khoa, lấy đậu 882 cử nhân và hàng nghìn tú tài.

Khoa thi Hương Nghệ An, năm Thành Thái thứ 12 (1900) có một thí sinh râu tóc bạc phơ, đó là Đoàn Tử Quang, sinh năm Mậu Dần, đời Gia Long thứ 17 (1818), người làng Phụng Đạt, xã Phụng Công, huyện Hương Sơn (nay là xã Đức Hòa và Đức Lạc, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh). Tính tuổi, thí sinh này đã 82 …

Chánh chủ khảo Khiếu Năng Tĩnh, đỗ Tiến sĩ khoa Canh Thìn, Tự Đức thứ 33, năm 1880 và Phó chủ khảo là Tham tán nội các Mai Đắc Đôn cùng các quan trường thấy người học trò tuổi ngoài 80 mà vẫn đi thi thì lấy làm lạ, chưa hiểu gia thế người này ra sao, vì lẽ gì tuổi cao là vậy mà vẫn theo đuổi con đường cử nghiệp, nhưng đều tỏ lòng kính phục và lo lắng cho sức khỏe của ông.

Tìm hiểu mới hay Đoàn Tử Quang là con thứ hai ông Đoàn Nhuyện (biệt hiệu Liệt Giang cư sĩ) và bà Lê Thị Nậm. Ông Nhuyện mất khi bà Nậm mới tuổi 20, nhưng bà thủ tiết thờ chồng, nuôi con khôn lớn học hành, không chịu đi bước nữa và được vua ban biển ”tiết hạnh khả phong”.

Từ nhỏ Đoàn Tử Quang được mẹ dạy bảo, khuyến khích học hành, theo đuổi khoa cử để lập công danh thi thố với đời. Ông sáng dạ, học giỏi nhưng thi mãi chỉ đỗ hai khóa tú tài, một khoá ở tuổi 49 và khóa thứ hai ở tuổi 66.

Đi thi thay con

Cụ Đoàn Tử Quang không định đi thi, vì tuổi quá cao, nhưng do khoa ấy làng Phụng Công không có thí sinh nào dự. Các vị chức sắc của làng không muốn làng mình lép vế với các làng bên, nên cố động viên cụ Đoàn đi thi. Năm ấy vợ cụ mới mất, các con trai cụ đều học rất giỏi nhưng không được dự thi, vì phải theo luật “đoạn tang”.

Mẹ ông Đoàn đã 98 tuổi, vẫn áy náy trong lòng là con cháu mình học hành đến nơi đến chốn, mà chưa ai đỗ đạt cho rạng mặt cha ông. Nay vì tang gia, chịu bỏ lỡ một kì thi Hương thì thật đáng tiếc. Con cái phải để tang mẹ đã đành, còn chồng thì lễ giáo vẫn cho phép dự thi kia mà.

Sợ con mình buồn phiền, không còn lòng dạ nào để làm bài, bà bèn lựa lời khuyên nhủ ông Đoàn bớt sầu não, xếp việc riêng tư, thử đua tranh cùng thiên hạ phen nữa, may ra đỗ đạt mới thỏa lòng mong mỏi của bà bấy lâu, mà gia tông cũng được phần rạng rỡ. Họ hàng, làng xóm cũng xúm vào ủng hộ ý kiến của bà.

Đoàn Tử Quang vâng lời mẹ, thay hai con, quảy lều chõng đi thi và khoa thi ấy cụ nổi lên như một “Ông Tiên giáng thế” với bộ râu tóc trắng toát và với phong thái ung dung, đĩnh đạc…

(còn nữa)

 Nguyễn Thành Trung


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Nguy cơ "siêu dự án" phá danh thắng Chùa Hương

(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, việc đầu tư phát triển du lịch tâm linh ở chùa Hương là tốt, nếu vẫn giữ được hệ sinh thái nơi đây. Ngược lại, nếu làm không cẩn trọng, 1 trong 3 lá phổi của Hà Nội có thể sẽ bị phá nát.

Quan sát mưa sao băng bằng mắt thường

(khoahocdoisong.vn) - Để quan sát mưa sao băng, bạn không cần bất cứ dụng cụ hỗ trợ nào, quan sát bằng mắt thường chính là tốt nhất.

Rắn biển trị đau khớp

(khoahocdoisong.vn) - Thịt rắn biển vị mặn, tính ấm, có công dụng làm tăng trọng và chống viêm rõ rệt trên thực nghiệm. Rắn biển ngâm rượu là dạng thông dụng nhất để chữa các bệnh về khớp như viêm khớp dạng thấp, thoái khớp...và đau thần kinh hông to.

Hàng trăm chị em ngưỡng mộ khi nghe Quyền Linh chia sẻ bí quyết nấu ăn ngon

(khoahocdoisong.vn) - Trong vai trò là MC, giám khảo Hội thi “Sạch tươi ngon, cùng con khôn lớn”, Quyền Linh đã khiến nhiều chị em tròn mắt ngạc nhiên khi chia sẻ những bí kíp nấu ăn ngon mà không phải bà nội trợ nào cũng biết.

Dậy thì muộn, ảnh hưởng thế nào?

Trong điều kiện dinh dưỡng đầy đủ, không ít phụ huynh lo con mình dậy thì sớm. Bên cạnh đó thì cũng có không ít bạn trẻ lại dậy thì muộn.

9 thực phẩm bạn đang rửa không đúng cách

Rửa và sơ chế thực phẩm là mắt xích quan trọng trong việc đảm bảo an toàn thực phẩm.

3 lý do tại sao bạn phải ăn nhiều trái cây khi giữ dáng

Nếu bạn muốn giữ được vóc dáng mảnh mai nhưng vẫn khỏe mạnh, bạn phải tập luyện và xem xét kỹ lưỡng thực đơn ăn uống.

Mới nhất

Nguy cơ "siêu dự án" phá danh thắng Chùa Hương

Khoa học thường thức - Tô Hội - 19:00 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, việc đầu tư phát triển du lịch tâm linh ở chùa Hương là tốt, nếu vẫn giữ được hệ sinh thái nơi đây. Ngược lại, nếu làm không cẩn trọng, 1 trong 3 lá phổi của Hà Nội có thể sẽ bị phá nát.

Tác dụng của trà sữa

Tư vấn - PV - 15:33 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Khuyến cáo như vậy vì trong trà sữa, dinh dưỡng không đa dạng nên nếu uống nhiều sẽ gây hại.

Quan sát mưa sao băng bằng mắt thường

Hỏi đáp - PV - 15:30 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Để quan sát mưa sao băng, bạn không cần bất cứ dụng cụ hỗ trợ nào, quan sát bằng mắt thường chính là tốt nhất.

Vì sao có methanol trong rượu?

Tư vấn - Hà Bình - 15:28 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - rong quá trình lên men rượu từ tinh bột bằng nấm men, ngoài sản phẩm chính là ethanol, cũng có một lượng methanol và aldehyd được hình thành như một sản phẩm song hành.

Tránh ruồi tụ tập khu vực bếp ăn

Hỏi đáp - Hà Bình - 15:25 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Đối với ruồi, do cấu tạo ở chân chúng có rất nhiều lông tơ, nên khi đậu, vi khuẩn dễ dàng bám dính để chúng đem đi phát tán khắp mọi nơi.

Nước uống tinh khiết: Có thể loãng xương, suy giảm hệ miễn dịch

Khoa học thường thức - Bảo Khánh - 15:00 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Theo các chuyên gia, nếu lạm dụng nước uống tinh khiết, cơ thể sẽ bị suy kiệt, dẫn đến các bệnh như loãng xương, suy giảm hệ miễn dịch, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe người dùng.

Chạy bộ khiến bạn trẻ hơn

Khỏe A-Z - 14:34 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Một nghiên cứu mới đây cho thấy, các động tác Aerobic như chạy bộ và các bài tâp xen kẽ sẽ làm cho các tế bào của chúng ta trẻ ra về mặt sinh học, còn tập tạ lại không có tác dụng như vậy.

Rét đậm, nhiều người nhập viện vì méo miệng

Y học và đời sống - 14:30 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Miền Bắc đang đón đợt rét đậm, rét hại lớn. Đây là thời điểm người già, trẻ nhỏ có nguy cơ mắc bệnh méo miệng, liệt nửa mặt.

Johnson & Johnson vướng nghi vấn che giấu thông tin phấn rôm chứa amiăng

Khỏe A-Z - 14:27 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Cổ phiếu của hãng dược phẩm Johnson & Johnson (J&J) đã giảm hơn 10% sau khi hãng thông tấn Reuters đưa tin hãng này che giấu việc đã biết bột phấn trẻ em (phấn rôm) có chứa amiăng, chất có khả năng gây ung thư.

Ngừa parkinson nhờ cà phê

Sức khỏe A-Z - 14:24 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Các nhà khoa học thuộc Đại học Rutgers (Mỹ) cho biết việc kết hợp hai hợp chất trong cà phê có thể ngừa parkinson (bệnh liệt rung) và bệnh mất trí lewy. 

Tuyển Việt Nam sẽ được thưởng bao nhiêu nếu vô địch AFF Cup?

Đời sống - 14:21 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Ngoài số tiền thưởng từ ban tổ chức, nhiều chủ doanh nghiệp lớn đã quyết định thưởng tiền tỷ cho đội tuyển Việt Nam và cá nhân huấn luyện viên Park Hang-seo nếu vô địch.

Những cách chế biến gạo nếp thành thuốc chữa bệnh

Sức khỏe A-Z - TS. Nguyễn Đức Quang - 14:18 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Gạo nếp là loại thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, chứa protein, tinh bột, đường, vitamin nhóm B (có nhiều trong cám gạo) và chất vô cơ.

6 thực phẩm mùa đông giúp giảm cân

Sức khỏe A-Z - 14:15 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Mùa đông lạnh giá nhưng vẫn luôn có những thực phẩm giúp bạn giữ được vóc dáng thon gọn và duyên dáng.

Chuyên gia dinh dưỡng BV Bạch Mai 'bật mí' 2 cách thải độc gan, thận cực kỳ đơn giản

Đông y - 14:13 15/12/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Theo bác sĩ Đinh Thị Kim Liên, Nguyên giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng, Bệnh viện Bạch Mai thải độc gan, thận chỉ đơn giản ăn nhiều rau xanh, hoa quả và uống đủ nước.

Nhuộm tóc màu càng đậm, càng độc

Khoa học thường thức - Bảo Khánh - 11:39 15/12/2018
(khoahocdoisong.vn) - Những hóa chất có trong thuốc nhuộm tóc rất độc hại với cơ thể con người. Tình trạng nhẹ thì ngứa, viêm da, nặng có thể dẫ đến ung thư da, não, bàng quang… Đáng lưu ý, thuốc nhuộm màu càng đậm thì càng độc.
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO