Thứ 3, 13/11/2018
Đường dây nóng: 0327 216 216

Bí ẩn hình khắc cổ ở Xín Mần

Dọc đường - 25/06/2018 04:17
Bí ẩn hình khắc cổ ở Xín Mần
Những hình khắc cổ ở Xín Mần (Hà Giang) đã đi vào tín ngưỡng với tục thờ đá của người dân địa phương đang dần được giải mã và hé lộ những bí ẩn cổ xưa.

Tảng đá lớn có chứa 84 hình khắc cổ ở Xín Mần.

Vào bãi đá cổ

Bãi đá cổ bí ẩn này nằm giáp ranh với các bản Nùng Mở, Nấm Chiến, Tả Cố Tỷ là nơi cư trú của đồng bào dân tộc Nùng. Nấm Dẩn theo tiếng Nùng có nghĩa là khu vực nguồn nước và tại đây bãi đá cổ liên quan mật thiết với tục thờ đá.

Ông Lù Văn Phiên ở Nấm Dẩn cho hay: “Ở đây có tục thờ đá từ lâu đời nên những khối đá cổ bí ẩn kia không ai dám xâm phạm tới”.

Theo quan sát của chúng tôi, bãi đá cổ nằm trong một thung lũng rộng, xung quanh có dãy núi cao bao bọc.

Suối Nậm Khoòng nằm giữa thung lũng bên những tảng đá ngổn ngang mà người dân bản địa gọi là Nà Lai Shứ nghĩa là ruộng nhiều chữ.

Theo truyền thuyết mà người dân kể lại, khu có bãi đá cổ là nơi thần thánh cất giữ những bí mật về sổ sách.

Qua những tảng đá có những hình khắc lạ lùng, người dân coi đó như một biểu tượng thiêng liêng và khu vực thung lũng của bãi đá cổ được xem là “đất thánh”.

PGS.TS Trình Năng Chung đang giải mã các hình khắc.

Di tích có hình khắc

Tảng đá lớn với những hình khắc lạ nằm trên một thửa đất canh tác cách nhà ông Lù Văn Ngán – nguyên Chủ tịch UBND xã Nấm Dẩn 25m về hướng Tây.

Theo nghiên cứu của các nhà khảo cổ thuộc Viện Khảo cổ học Việt Nam, thì đây là tảng đá thuộc loại magma biến chất, có hình chữ nhật với chiều dài bề mặt khoảng 12,7m, rộng 9,2m, độ dày không đều từ 1 – 1,4m.

Bề mặt tảng đá không bằng phẳng, hơi cong khum hình lưng con rùa. Trên tảng đá ấy có 84 hình chạm khắc với nhiều họa tiết và kích cỡ khác nhau.

Ngoài 84 hình khắc, còn có 80 lỗ vũm được khoét với đường kính từ 5 – 6cm, sâu 1 – 2cm.

Theo các nhà khảo cổ, để tạo ra được các hình khắc này, người xưa đã sử dụng các kỹ thuật đục khắc rất thô sơ. Dùng đục có sự trợ giúp của búa, đục trực tiếp trên bề mặt tảng đá.

Những rãnh đục này thường có mặt cắt hình lòng máng.

Theo PGS.TS Trình Năng Chung – Viện Khảo cổ học Việt Nam: “Dụng cụ đục khoét ở bãi đá cổ Xín Mần phải có chất liệu kim loại là sắt. Các hình khắc phải được phác họa trước, đặc biệt là hình tròn”.

Ở đây có 3 khối đá lớn khắc nhiều ký tự lạ trên mặt đá. Dấu vết phong hóa trên bề mặt các khối đá được các nhà khoa học chứng minh là những hình vẽ trên đá đã sáng tác cách đây trên 1000 năm và chưa thể giải mã để tìm ra chủ nhân.

Bãi cự thạch Nấm Dẩn là loại hình di tích khảo cổ có niên đại khoảng 2000 năm và rất hiếm có ở Việt Nam. Đây có thể là di tích mộ thủ lĩnh cộng đồng hoặc khu đất thiêng thờ cúng các vị thần linh bản địa.

Biểu tượng sinh khí nữ giới khắc trên tảng đá cổ.

Hé lộ bí ẩn

Cũng theo tổng kết của PGS.TS Trình Năng Chung, các hình vẽ trên đá gồm các hình dạng: hình học (như hình tròn, hình chữ nhật, hình vuông), hình hoa văn vuông và tròn, những vạch đục khắc song song.

Những biểu tượng sinh thực khí (số nhiều là biểu tượng sinh khí nữ tính hình tam giác có rãnh dọc ở giữa), hình bàn chân người với kích thước như thật có ngón chân khắc lõm sâu trong đá.

Hình người trong tư thế giơ hai tay dạng hai chân như trong các bích họa thời tiền sử.

Phong cách tạo hình và mô típ đề tài của các hình khắc vẽ ở Nấm Dẩn được các nhà khoa học nhận định tương tự như hình khắc ở bãi đá cổ Sa Pa.

Cũng theo ông Chung, trước đây tại hang Đồng Nội (Hòa Bình), các nhà khảo cổ người Pháp đã tìm thấy trên vách hang những hình khắc mang tính ước lệ về động vật và khuôn mặt người.

Những hình khắc cổ còn tìm thấy trên vách hang Thượng Phú (Tuyên Hóa – Quảng Bình). Có thể nói nghệ thuật đục khắc đá ở Xín Mần nằm trong mắt xích truyền thống cổ xưa.

Biểu tượng sinh khí nữ giới khắc trên tảng đá cổ.

Khi so sánh mô típ hình người ở Xín Mần với các khu vực lân cận, các nhà khảo cổ nhận thấy có nét tương đồng với các bích họa ở Hoa Sơn dọc sông Tả Giang phía nam tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc).

Tuy nhiên, các nhà khảo cổ thẳng thắn chưa thể xác định chính xác niên đại của các hình khắc ở Xín Mần, vì lý do hình khắc được sáng tác không cùng thời, bằng chứng là các hình vẽ ấy chồng chéo lên nhau.

Trong một cuộc khảo sát mới nhất tại Xín Mần, các nhà khảo cổ còn phát hiện di chỉ khảo cổ cách Nấm Dẩn 700m một tảng đá magma biến chất được kê chân khá cẩn thận, tuy nhiên bề mặt lại rất bằng phẳng và còn giữ nguyên trạng thái phong hóa tự nhiên.

Hiện tại, các nhà khảo cổ tạm xếp di tích cự thạch Nấm Dẩn vào thời sơ kỳ thời đại sắt (khoảng đầu CN). Điều này phù hợp với dữ kiện khảo cổ học về loại hình di tích đá lớn ở khu vực Đông Nam Á.

“Ở khu vực Đông Nam Á, nghệ thuật bích họa thời tiền sử có niên đại tương đương văn hóa Hòa Bình mới chỉ tìm thấy ở một vài nơi như Thái Lan, Malaisia, Myanma và đề tài thể hiện chủ yếu là động vật và cảnh săn bắt thời nguyên thủy. Khi so sánh hình khắc ở bãi đá cổ Sa Pa và ở Xín Mần thì rõ ràng hình khắc Xín Mần có trước, dẫn chứng là những hình bàn chân người ở Xín Mần là nghệ thuật tạo hình nguyên thủy cả ở khu vực Đông Nam Á cũng như thế giới”, PGS.TS Trình Năng Chung – Viện Khảo cổ học Việt Nam.

Trần Hòa


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Tiêu điểm

Những người không nên ăn nhiều thịt bò

(khoahocdoisong.vn) - Thịt bò rất giàu vitamin B6 và protein, giúp tăng cường khả năng miễn dịch, protein giúp chuyển hóa và tổng hợp thức ăn, góp phần phục hồi cơ thể sau khi những hoạt động cường độ cao.

Ăn trám uống rượu dễ teo não

(khoahocdoisong.vn) - Ăn trám là tốt nhưng không nên uống rượu quá nhiều vì dễ làm teo não, rối loạn giấc ngủ, kích thích dạ dày tiết nhiều axit, gây bệnh gan…

Tiểu đường làm giảm ham muốn tình dục

(khoahocdoisong.vn) - Đái tháo đường nhiều năm dễ dẫn đến tổn thương thần kinh niêm mạc âm đạo, khô âm đạo, gây khó chịu khi giao hợp. Vì khó chịu nên giảm ham muốn tình dục.

Bàn giải pháp tăng cường ứng dụng KH&CN vùng nông thôn miền núi và dân tộc thiểu số

(khoahocdoisong.vn) - 9h00 ngày 14/11/2018, Báo Khoa học và Đời sống phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Truyền thông KH&CN, Bộ KH&CN tổ chức Giao lưu trực tuyến “Bàn giải pháp tăng cường ứng dụng KH&CN vùng nông thôn miền núi và dân tộc thiểu số”.

Khắc phục tóc chẻ vì hóa chất

(khoahocdoisong.vn) - Tóc chẻ ngọn là hiện tượng đuôi tóc xơ, rối, rụng. Một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng chẻ ngọn là việc lạm dụng các hóa chất cùng phương thức làm tóc như ép, nhuộm, uốn tóc nhưng lại quên nuôi dưỡng .

Viên khớp Tâm Bình: Top 1 “Hàng Việt Nam được người tiêu dùng yêu thích” năm 2018

(khoahocdoisong.vn) - Sản phẩm Viên khớp Tâm Bình của công ty Dược phẩm Tâm Bình đã xuất sắc đạt Top 1 “Hàng Việt Nam được người tiêu dùng yêu thích”.

Hạ mỡ máu bằng xoa bóp bấm huyệt

Khi kết quả xét nghiệm máu có tỷ lệ mỡ máu cao hơn chỉ số bình thường gọi là bệnh mỡ máu cao. Hạ mỡ máu bằng xoa bóp bấm huyệt là một phương pháp Đông y an toàn, hiệu quả.

Mới nhất

Giải pháp điều trị viêm nhiễm phụ khoa ở phụ nữ

Sức khỏe A-Z - Tuyết Vân - 20:46 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Việc không quan tâm và chữa trị đúng cách bệnh phụ khoa là nguyên nhân lớn dẫn tới ung thư cổ tử cung và ảnh hưởng nghiệm trọng tới sức khỏe sinh sản của chị em phụ nữ. Ngoài giải pháp nâng cao nhận thức về kiểm tra sức khỏe định kỳ,  các chuyên gia khuyến cáo chị em nên lựa chọn những sản phẩm hỗ trợ điều trị bệnh phụ khoa và bảo vệ sức khỏe như cốc nguyệt san, viên đặt phụ khoa,...

Những người không nên ăn nhiều thịt bò

Bác sĩ của bạn - PT - 19:30 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Thịt bò rất giàu vitamin B6 và protein, giúp tăng cường khả năng miễn dịch, protein giúp chuyển hóa và tổng hợp thức ăn, góp phần phục hồi cơ thể sau khi những hoạt động cường độ cao.

Ăn trám uống rượu dễ teo não

Sức khỏe A-Z - MA - 19:28 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Ăn trám là tốt nhưng không nên uống rượu quá nhiều vì dễ làm teo não, rối loạn giấc ngủ, kích thích dạ dày tiết nhiều axit, gây bệnh gan…

Bàn giải pháp tăng cường ứng dụng KH&CN vùng nông thôn miền núi và dân tộc thiểu số

Tin khoa học - Tô Hội - 19:27 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - 9h00 ngày 14/11/2018, Báo Khoa học và Đời sống phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Truyền thông KH&CN, Bộ KH&CN tổ chức Giao lưu trực tuyến “Bàn giải pháp tăng cường ứng dụng KH&CN vùng nông thôn miền núi và dân tộc thiểu số”.

Ra mắt Cô Gái Hà Lan Cao Khoẻ Plus+ giúp phát triển chiều cao & não bộ.

Khỏe A-Z - Hương Giang - 19:25 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Nhãn hàng Cô Gái Hà Lan vừa ra mắt dòng sản phẩm Cô Gái Hà Lan Cao Khoẻ Plus+ với dạng bột và dạng hộp pha sẵn tiện dụng.

Bướu cổ làm cho cổ họng ứ đầy

Sức khỏe A-Z - PT - 15:11 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Bướu cổ có thể nhận biết bằng cách sờ cổ. Nếu cổ bị cứng, to ra thì bướu đã lớn, khi bướu nhỏ hầu như ta không thể cảm nhận được.

Khắc phục tóc chẻ vì hóa chất

Sức khỏe A-Z - MA - 15:09 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Tóc chẻ ngọn là hiện tượng đuôi tóc xơ, rối, rụng. Một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng chẻ ngọn là việc lạm dụng các hóa chất cùng phương thức làm tóc như ép, nhuộm, uốn tóc nhưng lại quên nuôi dưỡng .

Tiểu đường làm giảm ham muốn tình dục

Bác sĩ của bạn - 15:06 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Đái tháo đường nhiều năm dễ dẫn đến tổn thương thần kinh niêm mạc âm đạo, khô âm đạo, gây khó chịu khi giao hợp. Vì khó chịu nên giảm ham muốn tình dục.

Cách điều trị gan nhiễm mỡ

Bác sĩ của bạn - PV - 14:57 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Gan nhiễm mỡ thường xuất hiện ở người thừa cân, béo phì vì lượng chất béo trong mô gan tỷ lệ thuận với cân nặng của cơ thể.

​​​​​​​15 phút mỗi ngày để nhìn lại mình

Tuổi gặt hái - Bảo Anh - 10:46 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - 15 phút mỗi ngày để nhìn lại mình là cách mà ông Hoàng Văn Thuận (72 tuổi, ở 580 Thụy Khuê, Hà Nội) vẫn làm đều đặn mấy chục năm nay như một cách tự kiểm điểm xem mình đã làm đã đúng chưa.

Cách lựa chọn nấm linh chi

Cây thuốc quanh ta - HP (ghi) - 10:00 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Nấm linh chi được nhiều người sử dụng. Tuy nhiên, cách lựa chọn nấm linh chi thật, giả thì rất khó.

Binh bộ Thượng thư, Trạng nguyên Dương Phúc Tư

Tìm hiểu lịch sử -  Nguyễn Trung Thành - 09:18 12/11/2018
(khoahocdoisong.vn) - Binh bộ Thượng thư, Trạng nguyên Dương Phúc Tư (1505-1564), người làng Lạc Đạo, huyện Gia Lâm, phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc (nay thuộc huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên); làm quan đến Binh bộ Thượng thư, được vua Mạc phong Tử khanh Thiếu bảo, Dương tướng công. 

Thực phẩm tăng cường miễn dịch mùa lạnh

Đông y - BS. Nguyễn Yến - 08:53 12/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Thời tiết giao mùa là thời điểm cần tăng cường hệ miễn dịch bằng một số loại thực phẩm đi kèm với chế độ ăn uống cân bằng, lành mạnh có thể giúp cho hệ miễn dịch hoạt động mạnh và làm giảm nguy cơ mắc các bệnh.

Món ăn giúp chị em tìm lại ham muốn

Sức khỏe A-Z - 08:49 12/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Những loại thực phẩm dưới đây sẽ dần giúp chị em thoát khỏi chứng lãnh cảm và tìm lại ham muốn tình dục do tuổi tác, nội tiết tố nữ suy giảm...

Mùa lạnh, đề phòng bệnh cúm cho trẻ em

Sức khỏe A-Z - ThS.BS ĐINH THẠC - 08:45 12/11/2018
(Khoahocdoisong.vn) - Mùa đông lạnh, nhiệt độ môi trường và độ ẩm không khí thấp là điều kiện thuận lợi giúp cho virút cúm phát triển và gây bệnh “cúm mùa” cho con người. Trẻ em là đối tượng dễ bị nhiễm cúm do sức đề kháng còn non yếu trẻ...
Xem thêm
Thông tin tòa soạn
Cơ quan thường trú TPHCM
Trung tâm truyền thông quảng cáo
2018 Bản quyền thuộc về khoahocdoisong.vn
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO